Khi nào nên đổi agency, và phải lấy lại những gì trước khi đổi
Vũ Kỳ AnhFounder, MWY Consulting
Trả lời ngắn
Nên đổi agency khi đã chấm bằng số đủ một quý, đã yêu cầu thay đổi cụ thể bằng văn bản mà hai kỳ liền không được thực hiện, hoặc khi doanh nghiệp cần một năng lực mà agency không có — không phải sau một tháng kết quả xấu. Trước khi báo kết thúc, doanh nghiệp phải là chủ sở hữu hoặc có quyền quản trị cao nhất trên tài khoản quảng cáo, pixel, tệp khách hàng, tài khoản phân tích, trang và kênh, tên miền, và phải có trong tay file gốc nội dung cùng lịch sử số liệu. Tài khoản quảng cáo nên đứng tên doanh nghiệp, agency được cấp quyền; nếu phải chạy trên tài khoản của agency vì lý do thanh toán, thì tách phần thanh toán khỏi phần sở hữu dữ liệu.

Phiếu chấm agency đã chạy đủ một quý. Kết quả vẫn thấp, và lần này không phải do khâu bán hàng hay do giá. Câu hỏi đổi từ "agency có đang làm tốt không" sang hai câu khác: có nên đổi không, và nếu đổi thì phải lấy lại những gì.
Câu thứ nhất thường được quyết trong một cuộc họp. Câu thứ hai thường chỉ được nghĩ tới sau khi thư báo kết thúc đã gửi đi — đúng lúc khó lấy lại nhất.
Bài này đi qua cả hai theo đúng thứ tự nên làm: quyết trước, kiểm kê trước khi nói với ai, rồi mới chuyển. Cách chấm agency bằng số, và cách tách phần của agency khỏi phần của doanh nghiệp, đã có ở các bài trong cùng cụm; ở đây coi như phiếu chấm đã có.
Có nên đổi agency không: ba câu hỏi trước khi quyết
Điểm thấp có nằm ở phần của agency không? Kết quả kém vì sản phẩm, giá, tốc độ trả lời tin nhắn hay đội bán hàng thì đổi agency không sửa được, và bên mới sẽ nhận đúng vấn đề đó sau ba tháng. Phiếu chấm chạy đủ một quý là để trả lời câu này bằng số.
Đã yêu cầu cụ thể, bằng văn bản, có hạn chưa? "Cần cải thiện hiệu quả" không phải một yêu cầu. "Từ tháng sau, báo cáo tách đơn theo khách mới và khách cũ, và mỗi tháng một thử nghiệm có tiêu chí dừng viết trước" là một yêu cầu. Nếu chưa từng có yêu cầu kiểu thứ hai, bước tiếp theo là đưa ra nó, chưa phải đổi.
Nhu cầu của doanh nghiệp có còn như lúc thuê không? Agency hợp với doanh nghiệp chạy hai kênh và 100 triệu mỗi tháng có thể không hợp khi doanh nghiệp chạy năm kênh, mở sàn và bán ra ba miền. Đó không phải lỗi của ai. Nhưng nó là lý do chính đáng để đổi, và là lý do dễ nói ra nhất.
Khi nào thì nên đổi agency
Năm tình huống mà điều chỉnh thường không còn đủ:
| Tình huống | Vì sao điều chỉnh không đủ |
|---|---|
| Yêu cầu bằng văn bản hai kỳ liền không được thực hiện | Vấn đề không còn là hiểu nhầm, mà là ưu tiên |
| Người trực tiếp chạy tài khoản đổi liên tục, hoặc không được báo tên | Mỗi lần đổi người là một lần học lại tài khoản bằng tiền của doanh nghiệp |
| Không được xem số liệu gốc sau khi đã yêu cầu | Không kiểm được thì không giám sát được, dù kết quả đang tốt hay xấu |
| Cách tính phí đẩy hai bên về hai hướng, và không đổi được | Mọi đề xuất giảm chi phí đều đi ngược lợi ích của bên đưa ra nó |
| Doanh nghiệp cần một năng lực agency không có | Kênh mới, quy mô mới, ngôn ngữ mới — thêm yêu cầu không tạo ra năng lực |
Hai lý do hay được nêu nhưng chưa đủ: một tháng kết quả xấu, vì một tháng có thể là mùa vụ hay một lần đổi cách đo; và đối thủ đang dùng một agency trông nổi hơn, vì thứ nhìn thấy từ bên ngoài là nội dung, không phải kết quả.
Ai nên đứng tên tài khoản quảng cáo, doanh nghiệp hay agency?
Doanh nghiệp đứng tên chủ sở hữu, agency được cấp quyền quản trị. Lý do không phải là nghi ngờ ai: lịch sử chi tiêu, pixel, tệp khách hàng và những gì hệ thống quảng cáo đã học được là tài sản tích luỹ bằng tiền của doanh nghiệp, và chúng phải ở lại khi quan hệ thay đổi.
Ở Việt Nam, không ít doanh nghiệp chạy trên tài khoản của agency vì những lý do rất thực tế: agency lo hoá đơn, ứng trước tiền quảng cáo, hoặc có hạn mức thanh toán mà doanh nghiệp chưa có. Những lý do đó có thể chính đáng. Điều cần làm là tách hai việc thường bị gộp làm một:
- Ai trả tiền cho nền tảng — có thể là agency, theo thoả thuận thanh toán.
- Ai sở hữu dữ liệu và tài sản — phải là doanh nghiệp.
Khi phải chạy trên tài khoản của agency, tối thiểu ba điều: pixel hoặc bộ dữ liệu sự kiện do doanh nghiệp sở hữu rồi chia sẻ sang, danh sách khách hàng gốc nằm ở doanh nghiệp, và doanh nghiệp có quyền xem tài khoản cùng bản xuất số liệu theo chiến dịch mỗi tháng. Có ba điều đó thì một lần đổi agency là mở tài khoản mới, không phải bắt đầu lại từ đầu.

Kiểm kê trước khi nói với ai
Việc này làm trước khi báo kết thúc, không phải sau. Chín thứ cần có tên doanh nghiệp ở vị trí cao nhất:
| Tài sản | Kiểm gì | Nếu không chuyển được |
|---|---|---|
| Tài khoản quảng cáo trên từng nền tảng | Trình quản lý doanh nghiệp của bên nào là chủ sở hữu | Xuất lịch sử chi tiêu và kết quả theo chiến dịch, theo tháng |
| Pixel, bộ dữ liệu sự kiện, cài đặt gửi dữ liệu qua máy chủ | Bên nào sở hữu, doanh nghiệp có quyền quản trị không | Ghi lại cấu hình: sự kiện nào bắn ở đâu |
| Tệp khách hàng tuỳ chỉnh | Danh sách gốc còn ở doanh nghiệp không | Giữ danh sách gốc, dựng lại tệp ở tài khoản mới |
| Tài khoản phân tích và trình quản lý thẻ | Doanh nghiệp có quyền quản trị cao nhất không | Xuất cấu hình và báo cáo mười hai tháng |
| Trang và kênh: fanpage, kênh video, Zalo OA | Vai trò quản trị cao nhất thuộc về ai | Không có phương án thay — phải lấy lại |
| Tên miền và xác minh tên miền trên nền tảng | Tên miền đăng ký dưới tên ai | Không có phương án thay — phải lấy lại |
| File gốc nội dung: thiết kế, video chưa dựng | Hợp đồng nói gì về quyền sử dụng | Thương lượng trước khi báo kết thúc |
| Tài khoản quảng cáo trên sàn | Đăng nhập bằng tài khoản người bán của ai | Đổi mật khẩu và phân quyền lại |
| Lịch sử thử nghiệm và quyết định | Chỉ nằm trong đầu người chạy | Bản tóm tắt một trang, viết khi quan hệ còn tốt |
Hai dòng có chữ "không có phương án thay" là hai dòng phải xử lý đầu tiên. Mất một tài khoản quảng cáo là mất lịch sử. Mất một fanpage hay một tên miền là mất chính chỗ khách tìm tới.
Agency không chịu chia sẻ tài khoản quảng cáo
Trước khi coi đó là một tín hiệu xấu, hỏi lý do. Có agency giữ tài khoản vì hạn mức thanh toán dùng chung cho nhiều khách, vì quy định nội bộ, hay đơn giản vì chưa ai yêu cầu. Thứ tự nên đi:
- Xin quyền chỉ xem, chưa xin quyền quản trị. Lý do nêu thẳng: để đối chiếu số liệu với sổ đơn. Quyền xem không cho ai sửa gì, nên hiếm có lý do để từ chối.
- Nếu không được, yêu cầu bản xuất số liệu gốc mỗi tháng: chi tiêu, lượt hiển thị, kết quả theo từng chiến dịch, ở dạng bảng, không phải ảnh chụp báo cáo.
- Đọc lại hợp đồng: điều khoản về quyền sở hữu tài khoản, dữ liệu và bàn giao khi kết thúc. Có điều khoản thì yêu cầu dựa trên nó. Không có thì đó là việc phải đưa vào hợp đồng lần sau.
- Lấy về ngay những gì vốn của doanh nghiệp: fanpage, tài khoản phân tích, tên miền. Những thứ này thường không nằm trong thoả thuận thanh toán nào.
- Nếu vẫn không được xem, đó là dữ liệu cho quyết định đổi, và là lý do để bắt đầu dựng tài khoản mới đứng tên doanh nghiệp song song, trước khi báo kết thúc.
Việc đọc số liệu gốc và việc đối chiếu nó với sổ đơn là phần việc thuộc cụm đo lường hiệu quả quảng cáo, và nó cần quyền xem ngay cả khi không có ý định đổi ai.
Một lần đổi tốn bao nhiêu, tính trước
Số liệu tự đặt để minh hoạ. Doanh nghiệp chi 300 triệu đồng mỗi tháng, chi phí mỗi đơn 120.000 đồng, tức 2.500 đơn một tháng.
| Khoản | Cách tính | Số tiền |
|---|---|---|
| Sáu tuần chạy kém hơn trong lúc bên mới làm quen | Chi phí mỗi đơn lên 150.000 đ trong 1,5 tháng: 450 triệu mua được 3.000 đơn thay vì 3.750 | 750 đơn, tương đương khoảng 112,5 triệu đ |
| Một tháng trả phí cho cả hai bên | Phí quản lý của một bên trong tháng chồng | khoảng 30 triệu đ |
| Tổng chi phí một lần đổi | khoảng 142,5 triệu đ |
Nếu bên mới đưa chi phí mỗi đơn xuống 108.000 đồng, tức thấp hơn 10%, thì cùng 2.500 đơn mỗi tháng tốn ít hơn 30 triệu đồng. Lần đổi hoàn vốn sau gần năm tháng.
Con số hoàn vốn quan trọng hơn con số chi phí. Nó cho biết lần đổi này cần bên mới làm tốt hơn bao nhiêu, trong bao lâu, thì mới đáng — và nó biến một cảm giác "chắc bên khác sẽ tốt hơn" thành một mục tiêu viết ra được cho bên mới. Nếu phải mở tài khoản mới và mất tệp khách tích luỹ, sáu tuần có thể thành ba tháng, và thời gian hoàn vốn dài ra tương ứng.

Thứ tự chuyển trong sáu tuần
| Tuần | Việc | Ai làm |
|---|---|---|
| 1 | Kiểm kê chín tài sản; đưa tên doanh nghiệp lên vị trí cao nhất ở những chỗ còn thiếu | Doanh nghiệp |
| 2 | Xuất lịch sử số liệu, tệp khách, file gốc; chọn xong bên mới | Doanh nghiệp |
| 3 | Báo kết thúc theo hợp đồng; thống nhất danh sách bàn giao và ngày chuyển quyền | Hai bên |
| 4 | Bên mới được cấp quyền, đọc tài khoản; bên cũ viết bản tóm tắt một trang | Ba bên |
| 5 | Bên mới tiếp quản vận hành; bên cũ còn quyền xem để trả lời câu hỏi | Bên mới |
| 6 | Gỡ quyền bên cũ sau khi xác nhận quyền của doanh nghiệp còn nguyên; so số tuần đầu với nền | Doanh nghiệp |
Hai điểm trong bảng hay bị làm ngược. Chọn bên mới ở tuần hai, trước khi báo, để thời gian báo trước được dùng cho bàn giao chứ không phải cho việc đi tìm. Và gỡ quyền bên cũ là việc cuối cùng, sau khi đã kiểm quyền của chính doanh nghiệp trên từng tài sản — làm ngược thứ tự này là cách nhanh nhất để tự khoá mình ra khỏi tài khoản của mình.
Tuần đầu của bên mới nên được đọc bằng đúng những con số của phiếu chấm cũ, không phải bằng một bộ chỉ số mới. Đổi agency đồng thời đổi thước đo thì sau ba tháng không ai biết lần đổi có đáng hay không.
Ranh giới của việc này
MWY chấm agency bằng số, kiểm kê tài sản quảng cáo và dữ liệu của doanh nghiệp, soạn danh sách bàn giao và tính trước chi phí của một lần đổi. Khi doanh nghiệp quyết đổi, MWY giới thiệu ba lựa chọn đã thẩm định kèm tiêu chí đánh giá, không nhận hoa hồng, rồi giám sát bên được chọn bằng chính phiếu chấm đó. MWY không chạy quảng cáo, không soạn hợp đồng thay luật sư, và không đứng về phía agency nào trong một lần chuyển — nên kết luận có thể là chưa đổi và đưa ra một yêu cầu bằng văn bản, cũng có thể là đổi, với ngày chuyển quyền viết sẵn.
Kiểm kê tài sản và dựng phiếu chấm lần đầu là một phần của bản Audit ở tháng đầu gói Tư vấn & Giám sát Marketing độc lập. Đọc phiếu chấm mỗi tháng, và đi cùng doanh nghiệp qua sáu tuần chuyển nếu có, là việc của những tháng sau trong cùng gói. Cách đặt ngân sách cho giai đoạn chuyển, khi hiệu quả thường thấp hơn trong vài tuần, thuộc cụm ngân sách marketing.
Câu hỏi thường gặp
Khi nào thì nên đổi agency?
Khi phiếu chấm bằng số đã chạy đủ một quý và điểm thấp nằm ở phần của agency, khi yêu cầu cụ thể bằng văn bản hai kỳ liền không được thực hiện, khi người chạy tài khoản đổi liên tục mà không được báo, khi không được xem số liệu gốc, hoặc khi doanh nghiệp cần một năng lực agency không có. Một tháng kết quả xấu chưa phải lý do đủ.
Ai nên đứng tên tài khoản quảng cáo, doanh nghiệp hay agency?
Doanh nghiệp nên là chủ sở hữu, agency được cấp quyền quản trị. Lịch sử số liệu, pixel và tệp khách hàng là tài sản của doanh nghiệp và phải ở lại khi đổi agency. Nếu phải chạy trên tài khoản của agency vì hoá đơn hay hạn mức thanh toán, thì ít nhất pixel và tệp khách hàng phải thuộc doanh nghiệp và được chia sẻ sang, và doanh nghiệp có quyền xem.
Agency không chịu chia sẻ tài khoản quảng cáo thì phải làm sao?
Đi từng bước: xin quyền chỉ xem để đối chiếu số liệu, chưa xin quyền quản trị; nếu không được thì yêu cầu xuất số liệu gốc theo chiến dịch mỗi tháng; đọc lại điều khoản về tài khoản và bàn giao trong hợp đồng; lấy về ngay những tài sản vốn của doanh nghiệp như trang, tài khoản phân tích, tên miền. Nếu vẫn không được xem, đó là dữ liệu cho quyết định đổi.
Đổi agency có làm quảng cáo chạy kém đi một thời gian không?
Thường có, trong vài tuần đầu: bên mới cần thời gian hiểu tài khoản, và nếu phải mở tài khoản mới thì hệ thống quảng cáo học lại từ đầu, tệp khách tích luỹ có thể mất. Mức giảm nhỏ hơn nhiều khi tài khoản, pixel và tệp khách hàng thuộc doanh nghiệp và được giữ nguyên qua lần đổi. Nên tính khoản này vào quyết định từ trước.
Có nên báo agency cũ trước khi chọn xong agency mới không?
Nên chọn xong bên mới và kiểm kê xong tài sản trước khi báo kết thúc, nhưng không giấu lâu. Thời gian báo trước trong hợp đồng là lúc bàn giao, và bàn giao làm được khi hai bên còn làm việc với nhau. Báo khi chưa có bên mới dễ tạo ra vài tuần tài khoản vẫn tiêu tiền mà không ai chịu trách nhiệm rõ.
Bài khác trong chủ đề Agency
- Agency đang làm tốt hay không: chấm bằng gì ngoài cảm giác
Cảm giác "agency làm chưa tới" thường đúng một nửa. Nửa còn lại nằm ở phía doanh nghiệp, và chỉ một phiếu chấm cố định mới tách được hai nửa đó.
- Tự làm marketing hay thuê agency: câu hỏi đặt sai từ đầu
Phần lớn cuộc tranh luận in-house hay agency là tranh luận về chi phí. Nhưng chi phí là phần dễ nhất, và nó không phải chỗ hỏng.
- Bảy câu hỏi nên hỏi agency trước khi duyệt ngân sách năm sau
Không phải câu hỏi khó để làm khó ai. Là bảy câu mà câu trả lời kiểm chứng được — và thường lộ ra khoảng trống trước khi tiêu thêm tiền.
Bài này nói về vấn đề của bạn?
Ba mươi phút, không mất phí. Mang theo số liệu thật và cuộc gọi sẽ cụ thể hơn bài viết nhiều.